Fost Plus, Comeos en Fevia: samen voor een circulaire economie voor verpakkingen

Fost Plus, Comeos en Fevia: samen voor een circulaire economie voor verpakkingen

We worden vandaag geconfronteerd met ongenuanceerde berichtgeving over de invoering van statiegeld in Vlaanderen en België. Dit complexe debat vraagt om de nodige context.

Fost Plus, dat instaat voor de selectieve inzameling, sortering en recyclage van huishoudelijk verpakkingsafval, licht samen met de sectorfederaties Comeos en Fevia toe hoe zij de verschillende uitdagingen aanpakken.

Recycleerbare en gerecycleerde drankverpakkingen

Iedereen is het erover eens dat belangrijke inspanningen nodig zijn om te evolueren richting circulariteit voor (drank)verpakkingen. Zo komt de sector tegemoet aan de heldere vraag van de consument naar recycleerbare en gerecycleerde verpakkingen.

Fost Plus - Comeos - Fevia

De Blauwe Zak

In België bestaat een efficiënt systeem voor de selectieve inzameling van huishoudelijk verpakkingsafval, waaronder drankverpakkingen, via de blauwe zak. Zo halen we vandaag voor PET-flessen bijvoorbeeldal recyclagecijfers die even goed zijn dan deze van landen met een goed uitgebouwd statiegeldsysteem: Fost Plus kan bogen op een recyclagepercentage van 86% voor PET-flessen (cijfers 2019). Voor plastic recyclage algemeen behaalden we in 2019 reeds 46% en zullen we in 2020 50% halen – wat de Europese doelstelling voor 2025 is.
De effectiviteit van het systeem van selectieve inzameling, sortering en recyclage bleek nogmaals begin dit jaar, aan de start van de coronacrisis. Dat het systeem overeind bleef in minder ideale omstandigheden hebben we te danken aan de niet-aflatende inzet van de ophalers, sorteerder en recycleurs. Het is dankzij deze goed geoliede machine dat de materialen nog steeds aangeboden konden worden voor recyclage en we de markt zijn blijven bevoorraden met hoogkwalitatief recyclaat.

Focus op buitenshuis sorteren

Verpakkingen die we vandaag nog niet capteren, bevinden zich veelal in het restafval - voornamelijk buiten onze eigen deur. Daar waar de Belgen thuis goede sorteerders zijn, valt buitenshuis en onderweg nog winst te halen. In de erkenning van Fost Plus is daarom de duidelijke doelstelling opgenomen om tegen 2023 het buitenshuis ingezameld PMD te verdubbelen tot 26.000 ton. Dankzij tal van specifieke projecten hebben we de eerste mijlpaal in 2019 gehaald: 2.000 ton extra buitenshuis opgehaald PMD. Dat 2020 geen evident jaar zal zijn voor de buitenshuis inzameling, mag duidelijk wezen. Dankzij het herdefiniëren van de contexten en het verleggen van onze focus hebben we er echter alle vertrouwen in dat we ook dit jaar de volgende tussentijdse doelstelling zullen halen.

Sorteer- en recyclagecapaciteit in België

Volgend jaar is heel België overgeschakeld naar de Nieuwe Blauwe Zak. Deze laat toe om 50% meer plastic verpakkingen selectief in te zamelen voor recyclage. Om al die nieuwe materialen uit te sorteren, werden in 2019 projectoproepen gelanceerd voor vijf nieuwe sorteercentra in België. Die zijn volgend jaar allemaal operationeel. Tegelijk lanceerden we dit jaar projectoproepen voor de bouw van drie nieuwe recyclagecentra op eigen bodem waar enkele van de nieuwe plastic fracties uit de Nieuwe Blauwe Zak gerecycleerd worden tot nieuwe producten of verpakkingen. We zitten vandaag in de laatste rechte lijn voor de toewijzing van de contracten, zodat de bouw van de nieuwe fabrieken kan starten en de recyclage op eigen bodem kan gerealiseerd worden in 2022.
Dat is goed voor een totale injectie in de circulaire economie van zo'n 700 miljoen euro in de komende jaren. Er worden jobs gecreëerd in de nieuwe sorteer- en recyclagecentra. Daarnaast verwachten we een aanzienlijk indirect positief effect bij toeleveranciers en producenten.

Verpakkingsplan 2.0

In het Verpakkingsplan 2.0 heeft de Vlaamse regering in 2018 ambitieuze en scherpe doelstellingen neergezet. De industrie is deze uitdaging aangegaan via hun Uitgebreide Producentenverantwoordelijkheid, die ze realiseren via Fost Plus. Die duidelijke engagementen zijn dan ook verankerd in de erkenning van Fost Plus. Het is vandaag meer dan ooit belangrijk om die vastgelegde koers te blijven varen, met een jaarlijkse evaluatie en een eindevaluatie 2023.

Samen voor een circulaire economie voor verpakkingen

Het mag duidelijk zijn dat dankzij die inspanningen België de Europese koplopper zal blijven inzake verpakkingsafvalbeheer. De Nieuwe Blauwe zak en de nieuwe projecten buitenshuis brengen de selectieve inzameling en recyclage van plastic verpakkingen in 2020 al op het niveau dat Europa oplegt voor 2025. Ook wat betreft het gebruik van recyclaat in nieuwe fles-tot-fles toepassingen, zoals opgelegd in onze erkenning, overstijgen we nu reeds de verwachtingen. In 2019 kende 40% van het PET-recyclaat reeds een nieuwe toepassing in fles-tot-fles, terwijl onze erkenning 25% voorziet. Een statiegeldsysteem superponeren op het bestaande systeem zal dit doen inboeten aan efficiëntie.

Samen met Comeos en Fevia, pleit Fost Plus er dan ook voor om te focussen op de genomen engagementen en samen, met alle partners in de keten, een front te vormen voor een circulaire economie voor verpakkingen.